Boyun Sakatlıkları

boyun

Fitness egzersizleri vücudumuzdaki tüm kasların çalışmasına, eskisinden daha dayanıklı olmasına ve güçlenmesine yardımcı olur. Bu sayede oluşabilecek sakatlıklara karşı daha fazla dayanıklı oluruz. Bu güçlenme çalışmasının faydası olduğu kadar, bilinçsiz yapıldığında bir götürüsü de var tabi ki.  Bu yazımızda boyun sakatlıklarının nasıl oluştuğunu, nasıl korunulacağını ve nasıl boyun kaslarının güçlendirileceğini öğreneceğiz.

   

BOYUN SAKATLANMASI / ZEDELENMESİ NEDİR?

Boyun ağrıları ve sakatlıkları genelde 3 tip olarak karşımıza çıkar.

  1. Kaslara (kas spazmına) bağlı boyun ağrıları.

  2. Boyundaki sinir kök hücrelerine bağlı boyun ağrıları. (Sinir kök hücrelerinin sıkışması)

  3. Ani boyun hareketlerine bağlı zedelenmeler.

    

İlk maddeden başlayıp sırasıyla boyun sakatlıklarına değinip alınacak önlemleri öğrenelim.

  1. KASLARA / KAS SPAZMINA BAĞLI BOYUN SAKATLIKLARI.

Tek taraflı veya çift taraflı kas spazmına ( kas gerginliğine ) bağlı boyun ağrısı yaygındır ve belirli bir bölgede yerleşir. Uygun olmayan pozisyonda uyumak, uzun süre bilgisayar başında çalışmak, uzun süre masa başı işi yapmak, boyun kaslarını zorlayacak pozisyonlarda uzun süre kalmayı takiben boyun ağrısı gerçekleşir. Sürekli olan ve yanma tarzında gerçekleşen boyun ağrısı, stresten ve aşırı yorulmaktan kaynaklanan kas gerginliği sonucu oluşur. Kas spazmı ( kas gerginliği ) dokununca hissedilebilir ve ağrılıdır. Eğer aşırı gerginlik varsa kişi o taraftaki kas grubunu çalıştırmak istemez ve boyunun duruşu kas spazmı ( kas gerginliği) geçene kadar bozulur.

Omuz Kavşağı diye belirttiğimiz ağrı ise omuz kavşağı diye belirttiğimiz ağrı ise halk arasında kürek kemiği diye nitelenen ( skapula ) kemiğin üzerinde bulunan kasların ve boyunun arka kısmında bulunan kasların tutulmasıyla karakterize bir ağrıdır. Bu ağrı başın arka kısmına doğru yayılır ve beraberinde sıklıkla baş ağrısı görülür. Başta görülen ağrı, başın hemen üzerinde,yanlarında ve gözlere doğru yayılır. Ağrı sanki başa bir başın uygulanıyormuş veya bir kuşakla başın bir kısmı sıkılıyormuş gibi tanımlanır ağrı kuşak tarzındadır.

Hastalar kısa süreli ağrı kesici ve kas gevşetici tedavi uygulanır. Fizyoterapi spazmın çözülmesinde ve ağrının azaltılmasında yardımcı olabilir. Gevşeme teknikleri,boyun egzersizleri ve doğru oturma için hasta eğitilir. Eğer sorun iş ve işle alakalı durumlar ise, iş yerinde gerekli düzenlemeler yapılır ve daha rahat çalışabileceği bir ortam sağlanarak gelecekte oluşabilecek boyun ağrılarına karşı kişi korunur.

   

2. BOYUNDAKİ SİNİR KÖK HÜCRELERİNE BAĞLI BOYUN SAKATLIKLARI.

Boyunda bulunan omurgaların buradan çıkan sinirlere bası yapması veya burada yeni oluşan osteofit denilen kemik dokularının sinir köküne bası yapması sonucu gelişir. Eğer omurgaların bası yapmasına bağlı ağrı ise, bu ağrı genelde ek tarafı olarak hissedilir. Koldan aşağı doğru elektrik çarpması,iğnelenme,uyuşma, güçsüzlük hissedilir. Osteofit denilen yeni kemik dokularının siniri sıkıştırmasına bağlı ağrılar genel olarak yaşlılarda görülür ve aynı omurga basısı semptomlarını verir fakat gelişimi çok daha yavaştır. Hangi tipte sinir sıkışması olduğu MR( manyetik rezonans) ile anlaşılır.

Boyun yapısını destekleyen boyunluk, istirahat, ağrı kesici kullanılır. Hastaya özellikle ağır yük taşımaması hakkında bilgi verilir. Eğer ağrılar ve şikayetler hafif ise, hasta 6-12 hafta sonra belirgin düzeyde iyileşme gösterir. Ağrı tekrar ( nüks, relaps ) ederse ve güçsüzlük uyuşma gibi bulgular şiddetli ise hasta cerrahiye ( nöroşürji ) verilir. Eğer bulgular çok şiddetli ve çift taraflı ise acil sinir cerrahisi gerektirir.

   

3. ANİ BOYUN HAREKETLERİNE BAĞLI ZEDELENMELER.

Kırbaç hareket zedelenmesi boyunun bir ileri, bir geri şekilde aynı kırbaç gibi hareketi sonucu meydana gelir. Çoğunlukla trafik kazasında, emniyet kemeri takmamış sürücüye arkadan başka bir aracın hızla çarpması sonucu oluşur. Hasarın büyüklüğü, çarpma anında uygulanılan şiddetin büyüklüğü ile orantılıdır.   Ani boyun hareketine bağlı zedelenme tekrarlayan ( kronik ) boyun ağrılarının yaygın nedenlerinden bir tanesidir. Ağrı boyunda, omuzda ve kolda hissedilir. Bazen baş ağrısı ve baş dönmesi olabilir. Bu ağrısı olan insanlar tazminat davasıyla suçlu olan aracı tazminat davasına çarptırabilir. Alacağı tazminat miktarı hastalığın gidişatına (prognozuna) göre değişir.

Sakinleştirici, ağrı kesici tedavi ve kısa süreli boyunluk uygulanır. Fizyoterapi uygulanarak kas spazmı ve ağrılar azaltılabilir. Ağrının tamamen geçmesi  4 hafta ile – Aylar arasında değişebilir. Hasta bu konuda mutlaka uyarılmalıdır.

   

FİTNESS ANTRENMANLARIMIZDA ALACAĞIMIZ ÖNLEMLER

  • Ağır yüklere girdiğiniz zaman asla ama asla boynunuzun pozisyonunu bozmayın. Örneğin deadlift’te ağırlığı yerden kestikten sonra başınızı sağa sola çevirme hatasına düşerseniz bedelini uzun süre ödeyeceğinize emin olabilirsiniz. Bizzat başıma gedildiği için uyarıyorum.

  • Şınav çekerken boynunuz yere doğru  sarkık halde değil vücut ile paralel pozisyonda dursun.

  • Flat press’ler ve incline pressler  de aynı şekilde boynunuzun vücudunuza olan paralelliğini bozmayın. En çok yaptığımız hata aynaya bakarak, uyguladığımız hareketin doğruluğunu kontrol etmektir. Bunu yapmak ağır yüklerde sakatlıklara sebebiyet verebiliyor.

  • Özet olarak tüm hareketlerde boynumuzu vücudumuza paralel konumda tuttuğumuzda sakatlıklardan maksimum seviyede korunmuş oluyoruz.

   

BOYUN KASLARINI GÜÇLENDİRECEK EGZERSİZLER NELERDİR?

FLEXION


Flexion.

Bu harekette ellerimizi başımızın üstünde tutup aşağıya doğru kuvvet uygulayıp boynumuzla ters yöne doğru direnç uyguluyoruz. Çenemiz göğsümüze değmeli. Uygulayacağımız gücü kendimiz belirlemeliyiz.

LATERAL FLEXION


Lateral Flexion.

Lateral flexion hareketinde bir elimizle başımızı yana doğru çekiyoruz. Aynı anda boynumuzla ters yöne doğru direnç uyguluyoruz. Baş eğikliği 45 dereceyi geçmemeli. Omuzlar yere tamamen paralel. Vücut ise düz olmalıdır.

 

Bunlar kendi vücut ağırlığımız ile olan hareketlerdi. Sıra boyun kaslarını kuvvetlendirmek için uygulanabilecek fitness egzersizlerinde.

BARBELL SHRUG

DUMBBEL SHRUG

UPRIGHT ROW

ARNOLD DUMBBEL PRESS

BENT ROWS

LATERAL RAISE

 

Sağlıkla kalın.

Yazar Hakkında
- Uzm. Dr. Emre ÖZKAN Göğüs Hastalıkları Uzmanı. 2002 yılı Hacettepe İngilizce Tıp Mezunu. Sağlık ve beslenme konuları editörü.

2 yorum

Egzersizle ilgili yorumlarınızı yazabilirsiniz.